Arsenal bắt đầu tại Woolwich năm 1886 với tên Dial Square, rồi trở thành một phần của đời sống bóng đá Bắc London. Câu lạc bộ gắn với Highbury, sân Emirates và mùa giải bất bại 2003/04 dưới thời Arsène Wenger. Đến năm 2026, đội bổ sung chức vô địch Anh thứ 14, khép lại 22 năm chờ đợi và viết tiếp lịch sử hơn một thế kỷ bằng thế hệ của Mikel Arteta.
Từ Woolwich tới mái nhà Bắc London
Cuộc chuyển địa bàn năm 1913 xuất phát từ khó khăn tài chính. Henry Norris và William Hall cân nhắc Battersea, Harringay trước khi chọn Highbury tại Islington; vị trí gần ga tàu điện Gillespie Road là một yếu tố quan trọng. Theo tư liệu của Arsenal, đội trả 20.000 bảng để thuê khu đất trong 21 năm. Từ phía đông nam thành phố, Arsenal xây dựng cộng đồng cổ động viên ở khu vực mới.
Highbury đón trận đầu ngày 6/9/1913, Arsenal thắng Leicester Fosse 2–1 trước 20.000 người. George Jobey ghi bàn đầu tiên tại sân và Andy Devine mang về bàn quyết định. Chức vô địch quốc gia đầu tiên đến năm 1931. Highbury sau đó chứng kiến các thế hệ huấn luyện viên và cầu thủ nối tiếp nhau, trở thành nơi lưu giữ phần lớn những bước ngoặt của câu lạc bộ.
Wenger và dấu ấn của đội bất bại
Arsène Wenger đến tháng 10/1996 sau thời gian làm việc tại Monaco và Nhật Bản. Lịch sử kỷ nguyên Wenger ghi lại cú đúp mùa 2001/02: Arsenal thắng Chelsea 2–0 ở chung kết FA Cup rồi đánh bại Manchester United tại Old Trafford để chốt ngôi vô địch giải quốc gia. Đội kết thúc mùa hơn đối thủ xếp thứ hai bảy điểm, tạo nền cho một giai đoạn đặc biệt.
Mùa 2003/04, Arsenal thắng 26 trận, hòa 12 và không thua lần nào tại Premier League. Họ đạt 90 điểm, hơn đội nhì bảng 11 điểm. Tổng kết chính thức của giải ghi Thierry Henry dẫn đầu danh sách ghi bàn với 30 lần lập công; Wenger và Henry cũng nhận giải huấn luyện viên, cầu thủ xuất sắc nhất mùa.
Chuỗi chín chiến thắng liên tiếp từ tháng Một giúp Arsenal giữ ngôi đầu. Trận thắng Liverpool 4–2 có cú hat-trick của Henry, còn kết quả hòa 2–2 trên sân Tottenham Hotspur xác nhận chức vô địch. Chiến thắng Leicester 2–1 ở vòng cuối hoàn tất mùa bất bại. Biệt danh Invincibles vì thế gắn với một tập thể cụ thể và thành tích trọn vẹn qua 38 vòng.
Highbury, Emirates và những trận chung kết
Hồ sơ Highbury cho biết sân từng phục vụ Olympic London 1948, được lắp đèn năm 1951 và hệ thống sưởi dưới mặt cỏ năm 1964. Khi Arsenal rời đi năm 2006, mặt tiền kiến trúc Art Deco của các khán đài Đông, Tây được giữ lại trong dự án nhà ở. Sân Emirates gần đó mở cửa cùng năm, nối tiếp mái nhà cũ trong chính khu phố của đội. Tại Highbury, khán đài North Bank hai tầng mở năm 1993 có 12.000 chỗ ngồi cùng cửa hàng và bảo tàng. Những thay đổi này nằm trong quá trình chuyển sân sang mô hình toàn bộ ghế ngồi.
Năm 2006 cũng mang đến chung kết Champions League đầu tiên. Biên bản UEFA ghi Arsenal gặp Barcelona tại Stade de France ngày 17/5: Jens Lehmann bị truất quyền thi đấu, Sol Campbell đưa đội vượt lên nhưng Samuel Eto’o và Juliano Belletti giúp đối thủ thắng 2–1. Đó là cột mốc châu Âu lớn ở đoạn cuối thời Highbury.
Ngày 1/8/2020, Arsenal giành FA Cup thứ 14 sau trận thắng Chelsea 2–1 tại Wembley không có khán giả. Pierre-Emerick Aubameyang ghi cả hai bàn, từ chấm phạt đền phút 28 và cú dứt điểm phút 67 sau đường chuyền của Nicolas Pepe. FA xác nhận Arteta trở thành người đầu tiên vừa làm đội trưởng vừa dẫn dắt Arsenal tới danh hiệu này.
Năm 2026: vô địch Anh và trở lại chung kết châu Âu
Arsenal kết thúc Premier League 2025/26 với 85 điểm, hơn Manchester City bảy điểm, theo tổng kết giải đấu. Đây là chức vô địch quốc gia thứ 14. Tại Budapest ngày 30/5, Kai Havertz mở tỷ số trước Paris Saint Germain, nhưng Arsenal hòa 1–1 rồi thua luân lưu 3–4 trong chung kết Champions League. Xem lại lịch sử Arsenal và theo dõi bóng đá trên Xoilac.
Nguồn tham khảo
- Arsenal – hành trình từ Woolwich tới Islington
- Arsenal – lịch sử Highbury
- Arsenal – kỷ nguyên Wenger
- Premier League – mùa giải bất bại 2003/04
- UEFA – biên bản chung kết Champions League 2006
- FA – Arsenal giành FA Cup thứ 14 năm 2020
- Premier League – kết quả mùa 2025/26
- Arsenal – chức vô địch quốc gia thứ 14
- UEFA – chung kết Paris–Arsenal năm 2026
Đối chiếu nguồn ngày 31/10/2026.