Deportivo Alavés là câu lạc bộ bóng đá tại Vitoria-Gasteiz, tỉnh Álava, thuộc xứ Basque của Tây Ban Nha. Với màu áo xanh trắng và sân nhà Mendizorrotza, đội bóng có vị trí riêng trong lịch sử bóng đá nước này. Hai lần vào chung kết UEFA Cup và Cúp Nhà vua giúp Alavés được biết đến ngoài biên giới Tây Ban Nha, dù hành trình của họ cũng trải qua nhiều giai đoạn xuống hạng và tái thiết.
Alavés còn được gọi là El Glorioso hoặc Babazorros. Trong bóng đá xứ Basque, người hâm mộ nhắc tới Athletic Club và Real Sociedad. Tuy nhiên, đây là những CLB riêng biệt: Alavés gắn với thành phố Vitoria-Gasteiz, Athletic với Bilbao, còn Real Sociedad đại diện cho San Sebastián.
Lịch sử Deportivo Alavés: từ Sport Friend’s đến El Glorioso
Ngày 23/1/1921 được xem là mốc thành lập chính thức của Deportivo Alavés. Trước đó, năm 1920, tổ chức tiền thân mang tên Sport Friend’s đã hoạt động tại Vitoria. Trang kỷ niệm một trăm năm của CLB ghi nhận việc đổi tên diễn ra sau cuộc họp vào tháng 1/1921, dưới thời chủ tịch Hilario Dorao.
Mùa 1929/30, Alavés giành quyền lên hạng cao nhất Tây Ban Nha. Đội chơi ba mùa liên tiếp tại Primera División, mở ra giai đoạn đầu tiên gắn với tên gọi El Glorioso. Sau lần trở lại ở thập niên 1950, CLB tiếp tục trải qua những năm tháng thi đấu ở các hạng thấp.
Bước ngoặt tiếp theo đến mùa 1997/98: Alavés trở lại Primera sau 42 năm vắng bóng. Dưới sự dẫn dắt của José Manuel Esnal, thường được gọi là Mané, đội xây dựng nền tảng cho hành trình châu Âu sau đó. Bạn có thể đối chiếu quá trình này trong lịch sử chính thức của CLB.
Chung kết UEFA Cup 2001: dấu ấn tại Dortmund
Đỉnh cao châu Âu của Alavés là chung kết UEFA Cup mùa 2000/01, giải đấu tiền thân của Europa League ngày nay. Trong chiến dịch ấy, đội bóng xứ Basque vượt qua Inter Milan và đánh bại Kaiserslautern ở bán kết để gặp Liverpool trong trận quyết định.
Ngày 16/5/2001 tại Dortmund, Alavés bị dẫn 0–2 rồi 1–3 nhưng liên tục trở lại. Iván Alonso, Javi Moreno với hai bàn thắng, và Jordi Cruyff giúp đội ghi bốn bàn. Pha lập công muộn của Cruyff đưa trận đấu sang hiệp phụ với tỷ số 4–4.
Cuộc đối đầu kết thúc 5–4 nghiêng về Liverpool khi Delfí Gelí phản lưới ở phút 116, theo luật bàn thắng vàng lúc đó. Alavés không giành cúp, nhưng màn rượt đuổi chín bàn vẫn là dấu mốc nổi bật của CLB. Tường thuật của UEFA lưu rõ tỷ số, người ghi bàn và bối cảnh trận đấu.
Á quân Cúp Nhà vua năm 2017
Alavés tiếp tục chạm tới một trận chung kết lớn khi gặp FC Barcelona tại Cúp Nhà vua ngày 27/5/2017. Theo hồ sơ trận đấu của Barcelona, đội bóng Catalonia thắng 3–1; Theo Hernández ghi bàn duy nhất cho Alavés, còn Lionel Messi, Neymar và Paco Alcácer lập công cho đối thủ.
Kết quả ấy mang về vị trí á quân cho Alavés. Khi nhìn lại thành tích, cần phân biệt hai lần vào chung kết năm 2001 và 2017 với danh hiệu vô địch: đây là những chiến dịch đáng nhớ, nhưng đội đều thua ở trận cuối.
Mendizorrotza: sân nhà gắn với lịch sử Alavés
Mendizorrotza được khánh thành chính thức ngày 27/4/1924 bằng trận Alavés thắng SD Deusto 2–0. Tên sân gắn với khu vực Mendizorroza tại Vitoria và thường được viết theo tiếng Basque là Mendizorrotza.
Theo bài giới thiệu sân của LaLiga công bố năm 2024, cơ sở này trải qua nhiều đợt cải tạo: xây khán đài năm 1953, bổ sung mái che năm 1962 và nâng cấp lớn sau khi CLB thăng hạng năm 1998. Bài viết ghi nhận sức chứa 19.840 chỗ, một con số cần đọc cùng thời điểm công bố.
Mendizorrotza cũng lưu giữ các đêm thi đấu châu Âu của mùa 2000/01. Ngày 27/4/2024, lễ kỷ niệm một trăm năm sân được đánh dấu bằng chiến thắng 3–0 trước Celta. Những mốc này cho thấy sân bóng gắn với cả đời sống địa phương lẫn các bước chuyển của CLB.
Theo dõi Alavés trên Xoilac
Để theo dõi đội bóng, bạn có thể mở hồ sơ giải LaLiga, tra lịch thi đấu bóng đá và kiểm tra kết quả sau trận. Hãy đối chiếu đúng ngày thi đấu, đối thủ và mùa giải để tránh nhầm dữ liệu lịch sử với thông tin hiện tại. Truy cập trang chủ Xoilac để tìm các chuyên mục bóng đá khác.
Thông tin lịch sử được đối chiếu ngày 31/10/2026. Số liệu sân được ghi theo bài LaLiga công bố năm 2024; ảnh minh họa chụp năm 2016.